Po co to jest
Żeby po dziesięciu minutach coś zostało, a nie tylko minęło.
Mały Marek to opowieści do słuchania razem z dzieckiem. Marek Aureliusz ma w nich pięć lat, mieszka w rzymskim ogrodzie z dziadkiem, mamą i żółwiem, i w każdej historii uczy się jednej rzeczy. Tej samej, którą jako dorosły zapisał w „Rozmyślaniach”.
Dlaczego akurat on
Rządził imperium, a zaczął od listy podziękowań.
Marek Aureliusz był najpotężniejszym człowiekiem swoich czasów. Wieczorami, kiedy pałac cichł, pisał krótkie zdania do siebie. Nie rozkazy. Notatki. Dziś czytamy je jako „Rozmyślania”.
Pierwsza księga to lista ludzi i tego, czego się od nich nauczył. Od dziadka panowanie nad gniewem. Od ojca skromność. Od matki prostotę. Nie pisze, co osiągnął. Pisze, od kogo co ma.
Kiedy zaczął tę listę, był dorosły. Ale każdą z tych rzeczy musiał kiedyś dostać jako dziecko. Te historie są o tym momencie.
Od dziadka Werusa: szlachetny charakter i panowanie nad gniewem.
- rok 121urodził się w Rzymie
- dziadek Weruswychował go po śmierci ojca
- w latach 161–180rządził cesarstwem
Co te historie dają
Jedna rzecz na historię. Bez wykładu i bez morału.
Marek niczego się nie dowiaduje z przemowy. Robi coś, coś mu nie wychodzi, ktoś obok robi jedną rzecz. Wieczorem Marek zapisuje na tabliczce jedno zdanie.
- Od Kornelii mam to, że można poprosić.„Tabliczka”
- Od ojca mam to, że dobre rzeczy robi się cicho.„Fiołki”
- Od Nikeasa mam to, że nie trzeba mieć koloru.„Zieloni czy niebiescy”
Dziecko nie musi wiedzieć, kim był Marek Aureliusz. Słyszy chłopca, który zrobił dziadkowi prezent i nie wiedział, ilu ludzi mu przy tym pomogło.
Dorosły słyszy coś o sobie. Po słuchaniu z synem dziadka Werusa, który nigdy nie krzyczy, zacząłem widzieć, w których momentach ja się łamię.
Po pierwszej historii mój syn chciał prawdziwą tabliczkę. Kupiliśmy. Siedzi i pisze rylcem na wosku, z własnej woli, zamiast klikać.
Dlaczego wolno
Kwitus przechodzi przez ogród trzy dni. Nikt go nie pogania.
10minut
Jedna historia to jedna jazda autem albo jeden wieczór. Nie jest pocięta na trzyminutowe kawałki, żeby dziecko przełączało dalej.
0efektów
Żadnych wybuchów, dzwonków i krzyku, które mają przytrzymać uwagę. Jest spokojny głos, pod nim cicha muzyka, która nigdy go nie zagłusza, a w historiach miejsce na ciszę.
1przycisk
Nic nie startuje samo. Kiedy historia się kończy, zapada cisza i decyzja, co dalej, zostaje przy Tobie.
Pierwsza wersja miała szesnaście minut i mój syn odpłynął w połowie. Od tamtej pory pilnuję długości jak budżetu. Lektor czyta mniej więcej sto słów na minutę, więc dziesięć minut to tysiąc słów. Nie tysiąc czterysta.
Jak to powstaje
Zdania piszę na samym końcu.
Zdania to ostatnia warstwa i najkrótsza. Zanim powstanie pierwsze, historia przechodzi przez kilka innych.
- 1
Jedno zdanie z „Rozmyślań”
Czego ta historia ma uczyć i z której pozycji na liście Marka to wynika.
- 2
Zdanie na koniec
To, które Marek zapisze wieczorem na tabliczce. Piszę je przed fabułą.
- 3
Siedem kroków
Scena, zdarzenie, reakcja, plan, próba, skutek, zamknięcie. Gdzie jest cisza i gdzie ma coś pęknąć.
- 4
Świat, który się nie zmienia
Plan domu i miasta, ławka i fontanna zawsze w tym samym miejscu, tabliczka zawsze tej samej wielkości.
- 5
Storyboard i liczenie słów
Kilkanaście kadrów. Dziesięć minut to tysiąc słów.
- 6
Tekst, redakcja, nagranie
A potem odsłuch z dzieckiem, które weryfikuje najszybciej ze wszystkich.
Wprost, żebyś nie musiał się domyślać
Tekst, głos lektora, ilustracje i muzyka powstają z pomocą AI. To, czego historia uczy, co z niej wyrzucam i kiedy mówię „jeszcze nie jest dobre”, należy do mnie. Każdą historię słyszę pierwszy, a potem słucha jej mój syn. W tym projekcie wyrzuciłem więcej, niż zostawiłem.
Michałtata dwóch synów
Co dostajesz
Dwanaście zdań z pierwszej księgi. Dwanaście historii.
Kolekcja idzie po liście Marka Aureliusza, w tej samej kolejności, w jakiej on ją zapisał. Każda historia bierze jedno zdanie i kończy się zdaniem, które pięciolatek zapisuje na tabliczce.
- zd. 116:52
Ogień w piecu
Od dziadka: panowanie nad gniewem.
„Od dziadka mam to, że złość ma zostać w piecu.”
- zd. 211:29
Fiołki
Od ojca: skromność i męstwo.
„Od ojca mam to, że dobre rzeczy robi się cicho.”
- zd. 310:07
Nie można
Od matki: dobroć i życie proste.
„Od mamy mam to, że najlepsze rzeczy to te, które można pobrudzić.”
- zd. 410:32
Pięćdziesiąt głosów
Od pradziadka: dobrzy nauczyciele w domu.
„Od pradziadka mam to, że ważne jest, żeby ktoś naprawdę patrzył.”
- zd. 510:15
Zieloni czy niebiescy
Od wychowawcy: nie trzymać ani z zielonymi, ani z niebieskimi.
„Od Nikeasa mam to, że nie trzeba mieć koloru.”
- zd. 610:06
Z boku
Od Diogneta: nie zajmować się głupstwami.
„Od Diogneta mam to, żeby stanąć z boku.”
- zd. 79:50
Trzy razy
Od Rustyka: łatwo dać się przejednać.
„Od Rustyka mam to, że jak ktoś przychodzi się pogodzić, trzeba otworzyć od razu.”
- zd. 89:50
Taki sam
Od Apoloniusza: być takim samym w bólu i w stracie.
„Od Apoloniusza mam to, że można być takim samym w zły dzień.”
- wkrótce—
Trzy kolejne historie
Następne zdania z listy Marka, w tej samej kolejności. Powstają teraz.
- zd. 1711:23
Lista
Podziękowanie za dobrych dziadków, rodziców i nauczycieli. Prawie za wszystko.
Finał serii: Marek czyta dziadkowi całą swoją listę.
- historii w kolekcji
- 12
- do słuchania razem
- ok. 2 godz.
- premiera
- 1 listopada
Poza kolekcją i za darmo na zawsze: „Tabliczka” i „Światła”, razem dwadzieścia dwie minuty, oraz wszystkie piosenki. Nie należą do listy Marka, więc nie robią w niej dziury.
Dla kogo to jest
Dla dziecka i dorosłego obok.
- Dla dzieci w wieku 4–8 lat. To moja rekomendacja z domu, nie wynik badań.
- Do auta, przed snem, na kocu w parku. Wszędzie tam, gdzie możecie słuchać razem.
- Dla rodziców, którzy chcą dziecku coś przekazać i nie zawsze wiedzą, jak to powiedzieć wprost.
- Nie trzeba znać „Rozmyślań”. Tło jest dla dorosłego, historia jest dla dziecka.
Dla kogo to nie jest
Lepiej, żebyś wiedział od razu.
- Jeśli szukasz czegoś, co zajmie dziecko, kiedy wyjdziesz z pokoju. To jest do słuchania razem.
- Jeśli dziecko potrzebuje szybkiego tempa, efektów i nowego bodźca co minutę. Tu tego nie ma, celowo.
- Jeśli chcesz morału podanego wprost na końcu. Tu go nie usłyszysz.
- Jeśli nie chcesz treści, przy których pracuje AI. Tu pracuje i mówię o tym otwarcie.
Posłuchaj
Posłuchaj. Tu nie ma haczyka.
Dwie całe historie i wszystkie piosenki. Za darmo, bez zapisu, bez konta i bez reklam. Razem dwadzieścia dwie minuty opowiadań.
Najlepiej włączyć w aucie albo przed snem i posłuchać razem z dzieckiem. Jedna jazda wystarczy, żeby wiedzieć, czy to jest dla Was.
Gotowe do odtworzenia
Tabliczka
Druga historia
Światła, 11:37
Jak słuchać w samochodzie: połącz telefon przez Bluetooth, CarPlay albo Android Auto. Gra dalej, kiedy ekran się zablokuje.
Lista oczekujących
Jeśli dziecko poprosiło o drugą, zapisz się.
Zapisz się, a od razu dostaniesz „Tabliczkę Marka”, książkę do nauki czytania z Markiem: osiem przystanków, metoda sylabowa, dla dzieci 4–7 lat. Ty czytasz opowieść, dziecko czyta tylko tabliczkę.
Adres e-mail i zgoda. Nic więcej.
Kolekcja ma ruszyć 1 listopada 2026. Kto jest na liście, dostaje wiadomość pierwszy i może napisać, czego mu brakuje, zanim zamknę pierwszą serię.
A jeśli dziecko nie poprosiło, to też jest odpowiedź. Dziękuję za te dziesięć minut.